Cầm tấm bằng kỹ sư trong tay, nhiều bạn trẻ vẫn lúng túng không biết nên bắt đầu từ công trường hay văn phòng thiết kế. Băn khoăn kỹ sư xây dựng mới ra trường nên làm gì là điều rất tự nhiên khi bước vào một ngành rộng và nhiều nhánh. Bài viết dưới đây gợi ý các vị trí khởi đầu, kỹ năng cần rèn và cách chọn hướng đi phù hợp với bản thân.

1. Chọn vị trí khởi đầu phù hợp

Với kỹ sư mới ra trường, vị trí đầu tiên không cần hoàn hảo nhưng nên là nơi cho bạn cơ hội học nghề. Phần lớn bắt đầu ở vai trò kỹ sư hiện trường (Site Engineer) hoặc kỹ sư trong văn phòng kỹ thuật. Một số hướng khởi đầu phổ biến gồm:

– Kỹ sư thi công tại nhà thầu, nơi bạn học nhanh nhất về thực tế công trường.

– Kỹ sư văn phòng kỹ thuật, hỗ trợ triển khai bản vẽ và hồ sơ thi công.

– Kỹ sư dự toán tập sự, phù hợp nếu bạn mạnh về tính toán và con số.

Ba hướng trên đều là bàn đạp tốt, quan trọng là bạn chọn nơi có người đi trước sẵn sàng chỉ dạy. Giai đoạn này, giá trị của việc học nghề thường lớn hơn con số lương khởi điểm.

Nếu chưa rõ toàn cảnh các vai trò, bạn nên đọc lại lộ trình nghề xây dựng để hình dung mình đang đứng ở đâu và có thể đi tới đâu.

2. Những kỹ năng cần rèn trong hai năm đầu

Hai năm đầu là giai đoạn định hình nền tảng nghề nghiệp. Thay vì học dàn trải, bạn nên tập trung vào những kỹ năng có tính bản lề. Dưới đây là các nhóm năng lực nên ưu tiên.

Bốn kỹ năng trên tạo thành bộ khung cơ bản cho một kỹ sư trẻ. Ngoài ra, việc chủ động quan sát và ghi chép ngoài công trường sẽ giúp bạn tiến bộ nhanh hơn bất kỳ khóa học nào.

3. Định hướng con đường dài hạn

Sau khi có nền tảng, bạn nên xác định hướng đi chuyên sâu dựa trên thế mạnh cá nhân. Việc này giúp bạn đầu tư đúng chỗ thay vì trôi theo công việc trước mắt. Một vài định hướng đáng cân nhắc:

– Đi sâu thi công để hướng tới đội trưởng và chỉ huy trưởng công trình.

– Chọn thiết kế kết cấu nếu bạn mạnh về tính toán và cơ học.

– Theo mảng dự toán, hợp đồng nếu bạn thích làm việc với chi phí và con số.

Ba hướng trên chỉ là gợi ý, và bạn hoàn toàn có thể chuyển hướng khi hiểu rõ bản thân hơn. Điểm mấu chốt là mỗi hướng đều cần tích lũy chứng chỉ hành nghề tương ứng khi bạn muốn tiến lên vị trí cao hơn.

Một sai lầm phổ biến của người mới là chỉ chăm chăm vào kỹ năng phần mềm mà bỏ qua việc hiểu bản chất công việc ngoài hiện trường. Thực tế, nhà tuyển dụng đánh giá cao kỹ sư biết kết hợp lý thuyết với kinh nghiệm thi công thật. Vì vậy, hãy tận dụng giai đoạn đầu để quan sát, đặt câu hỏi và học từ những người thợ lành nghề, bởi kiến thức thực tế ấy sẽ theo bạn suốt sự nghiệp.

“Người kỹ sư trẻ tiến xa không phải nhờ khởi đầu ở chỗ tốt nhất, mà nhờ học được nhiều nhất ở nơi mình đang đứng.”

4. Câu hỏi thường gặp

1. Nên chọn công ty lớn hay nhỏ khi mới ra trường?
Công ty lớn có quy trình bài bản, còn công ty nhỏ cho bạn làm nhiều đầu việc cùng lúc. Tùy tính cách, nhưng điều quan trọng nhất vẫn là môi trường cho phép bạn học nghề thực chất.

2. Không giỏi giao tiếp có làm kỹ sư xây dựng được không?
Được, và kỹ năng giao tiếp có thể rèn dần qua công việc. Nếu ngại hiện trường, bạn có thể chọn mảng thiết kế hoặc dự toán vốn thiên về văn phòng.

3. Có nên học thêm phần mềm BIM ngay từ đầu không?
Nếu có điều kiện thì rất tốt, vì Revit và BIM đang trở thành xu hướng. Tuy nhiên, đừng bỏ qua nền tảng đọc bản vẽ và quy trình cơ bản để chạy theo công cụ.

Tóm lại, lời đáp cho kỹ sư xây dựng mới ra trường nên làm gì nằm ở việc chọn nơi học nghề tốt, kiên nhẫn rèn kỹ năng nền tảng và sớm định hình hướng đi phù hợp. Con đường nghề dài và có nhiều nhánh, nên khởi đầu vững sẽ tạo đà cho các bước tiến sau. Hãy xem hai năm đầu là khoản đầu tư cho tương lai chứ không chỉ là công việc trước mắt.

Bài viết mang tính tham khảo, tổng hợp từ kiến thức ngành; người đọc nên cân nhắc theo điều kiện thực tế của bản thân.

Nguyễn Minh Trí